Wat is Phishing? Herkennen en Voorkomen

Phishing is de meest voorkomende vorm van cyberaanval, verantwoordelijk voor 91% van alle datalekken. Criminelen sturen valse e-mails, sms-berichten of bellen op en doen alsof ze vertrouwde organisaties zijn om je wachtwoorden, creditcardgegevens of andere gevoelige informatie te stelen.

Phishing concept: vishook met e-mail als aas
Phishing: hackers lokken je met valse berichten

Wat is Phishing?

Phishing is een vorm van social engineering waarbij criminelen zich voordoen als vertrouwde organisaties om je te misleiden gevoelige informatie prijs te geven. De naam komt van "vissen" - aanvallers werpen een breed net uit in de hoop dat iemand het aas pakt.

Soorten Phishing-aanvallen

E-mail Phishing

Massale e-mails die banken, bezorgdiensten of overheidsinstanties nadoen. De meest voorkomende vorm.

Spear Phishing

Gerichte aanvallen met persoonlijke informatie over jou of je bedrijf. Geavanceerder en moeilijker te detecteren.

Smishing (SMS)

Phishing via sms-berichten. Vaak wordt beweerd dat je pakket klaarstaat of je account is gehackt.

Vishing (Voice)

Telefoontjes van valse "helpdesk" of "bankmedewerkers" die om toegang tot je account of betalingen vragen.

Whaling

Spear phishing gericht op directieleden en beslissers. Vaak met valse facturen of dringende overboekingen.

Hoe Herken je Phishing?

Phishing-berichten hebben gemeenschappelijke waarschuwingssignalen. Train jezelf en je team om deze rode vlaggen te herkennen:

Urgentie en Dreigingen

"Handel nu of je account wordt gesloten!" Legitieme organisaties eisen zelden onmiddellijke actie.

Verdachte Afzender

Controleer het echte e-mailadres, niet alleen de weergavenaam. Phishers gebruiken domeinen als "bank-secure.com" in plaats van "bank.be".

Algemene Aanhef

"Beste klant" in plaats van je echte naam. Je bank weet wie je bent.

Spel- en Grammaticafouten

Professionele organisaties controleren hun communicatie. Tikfouten zijn een rode vlag.

Verdachte Links

Beweeg je muis over links voordat je klikt. Komt de URL overeen met wat je verwacht? Let op subtiele spelfouten.

Onverwachte Bijlagen

Wees vooral voorzichtig met .exe, .zip of Office-bestanden met macro's van onbekende afzenders.

Echte Phishing-voorbeelden

Dit zijn veelvoorkomende phishing-scenario's die je kunt tegenkomen:

Pakketlevering

""Je bpost-pakket wacht. Betaal €1,99 invoerrechten om het te ontvangen." Linkt naar een valse betaalpagina die je kaartgegevens steelt."

Bankmelding

""Ongebruikelijke activiteit gedetecteerd op je account. Klik hier om je identiteit te verifiëren." Linkt naar een valse inlogpagina die je gegevens vastlegt."

IT-ondersteuning

""Je Microsoft 365 wachtwoord verloopt vandaag. Klik hier om je account te behouden." Steelt je werk e-mail inloggegevens."

CEO-fraude

""Ik heb nodig dat je dringend €50.000 overmaakt naar deze leverancier. Ik zit in een vergadering en kan niet bellen." Verzonden vanaf een gespoofte of gehackte e-mail."

Wat te Doen bij een Phishing E-mail

1

Klik niet op links

Zelfs "uitschrijven"-links kunnen schadelijk zijn.

2

Download geen bijlagen

Ze kunnen malware bevatten.

3

Verifieer onafhankelijk

Als het bericht van je bank lijkt te komen, bel hen via het nummer op hun officiële website.

4

Meld het

Stuur de e-mail door naar [email protected] in België.

5

Verwijder het

Verwijder het bericht uit je inbox en prullenbak.

Wat te Doen als je op een Phishing Link hebt Geklikt

1

Verbreek de internetverbinding

Dit voorkomt dat malware zich verspreidt of je gegevens verstuurt.

2

Wijzig je wachtwoorden

Begin met het account dat werd getarget, daarna alle accounts met hetzelfde wachtwoord.

3

Schakel tweefactorauthenticatie in

Voeg deze extra beveiligingslaag toe aan alle belangrijke accounts.

4

Scan op malware

Voer een volledige antivirusscan uit op je apparaat.

5

Controleer je accounts

Let de komende weken op ongeautoriseerde transacties of wijzigingen.

6

Meld het incident

Als bedrijfsgegevens mogelijk zijn gecompromitteerd, waarschuw dan direct je IT-team.

Phishing Melden in België

Het Centrum voor Cybersecurity België (CCB) beheert Safeonweb.be om burgers en bedrijven te helpen phishing te melden.

[email protected]

Stuur verdachte e-mails door naar dit adres. Het CCB analyseert meldingen en blokkeert kwaadaardige websites.

In 2024 meldden Belgen meer dan 10 miljoen verdachte berichten bij Safeonweb, waardoor duizenden phishing-sites werden geblokkeerd.

Hoe Phishing-aanvallen Voorkomen

Preventie is de beste verdediging. Implementeer deze maatregelen in je organisatie:

Beveiligingsbewustzijnstraining

Train medewerkers om phishing te herkennen. Regelmatige herinneringen zijn effectiever dan jaarlijkse training.

Tweefactorauthenticatie

Zelfs als inloggegevens worden gestolen, kunnen aanvallers geen toegang krijgen zonder de tweede factor.

E-mailfiltering

Gebruik spamfilters en e-mailbeveiligingstools om bekende phishing-pogingen te blokkeren.

Verifieer Ongewone Verzoeken

Stel een beleid op: grote betalingen of gevoelige verzoeken moeten telefonisch worden geverifieerd.

Houd Software Bijgewerkt

Updates repareren beveiligingslekken die aanvallers uitbuiten.

Gebruik Wachtwoordmanagers

Ze vullen geen inloggegevens automatisch in op valse websites, wat een extra beschermingslaag biedt.

Bescherm je Bedrijf tegen Phishing

Easy Cyber Protection helpt je met een stapsgewijze aanpak om je organisatie te beschermen tegen phishing en andere cyberdreigingen.

Veelgestelde Vragen

Hoe herken ik een phishing e-mail?

Let op urgentie of dreigingen, controleer het e-mailadres van de afzender zorgvuldig, let op spelfouten en beweeg je muis over links voordat je klikt. Legitieme organisaties vragen zelden om gevoelige informatie via e-mail.

Wat moet ik doen als ik op een phishing link heb geklikt?

Verbreek de internetverbinding, wijzig je wachtwoorden onmiddellijk (beginnend met het getargete account), schakel tweefactorauthenticatie in, voer een antivirusscan uit en controleer je accounts op verdachte activiteit.

Kan phishing ook via sms of telefoon gebeuren?

Ja. Smishing (sms-phishing) gebruikt tekstberichten, terwijl vishing telefoongesprekken gebruikt. Beide gebruiken dezelfde tactieken als e-mail phishing - urgentie, imitatie en verzoeken om gevoelige informatie.

Hoe meld ik phishing in België?

Stuur verdachte e-mails door naar [email protected]. Dit helpt het Centrum voor Cybersecurity België (CCB) om phishing-websites te identificeren en blokkeren. Je kunt ook melden via de Safeonweb-app.

Waarom werken phishing-aanvallen nog steeds?

Phishing maakt gebruik van menselijke psychologie, niet van technologie. Aanvallers creëren urgentie en angst, imiteren vertrouwde merken en hebben maar één persoon nodig die klikt. Met miljarden e-mails per dag is zelfs een klein succespercentage winstgevend.

Gerelateerde Artikelen

Bronnen

  1. Safeonweb.be — Centre for Cybersecurity Belgium (CCB)
  2. Verizon Data Breach Investigations Report — Annual cybersecurity statistics
  3. ENISA (EU Agency for Cybersecurity) — European cybersecurity guidelines